Bir Sinema Psikopatının Listesi: Doğu Asya’nın Büyüsü

Paylaş
yi-yi-camera

Doğu Asya sinemasına hayranlığım çocukken büyülenmiş bir şekilde izlediğim wuxia filmleriyle mi yoksa lisede Cnbc-e’nin ustalara saygı kuşağında izlediğim Kurosawa’nın samuray filmleriyle mi başladı emin değilim. Ama Mithat Alam’la ilk muhabbetimizin Chen Kaige üzerine olduğunu hatırlıyorum. Elveda Cariyem’deki renk kullanımından ne kadar etkilendiğimi söylemiştim ve bunu duyar duymaz beni yakın dönem Doğu Asya sineması bombardımanına tutmuştu Mithat Hoca. Ben daha Hou Hsiao- Hsien’in adını telaffuz edemezken o Çin’in Beşinci Kuşak yönetmenlerinden, Tayvan Yeni Dalgası’ndan bahsediyordu. Ama ne kadar sofistike şeylerden bahsediyor olursa olsun, çocukluğumun heyecanlarını bir bir görebiliyordum gözlerinde. Saatlerce konuşmuştuk. Bu listeyi biraz o günü, hayatımın en önemli dostluğunun başlangıcını anarak yaptım.

Liste için otuzuncu yaşımı bahane edip son otuz yıldan otuz film seçtim. Keşke yerim olsaydı da hepsini buraya alabilseydim! Edward Yang’ın magnum opusu Bir, İki’nin yanına en hassas ve
en duygu dolu filmi A Brighter Summer Day’i (Gu Ling Jie Shao Nian Sha Ren Shi Jian, 1991) de koyabilirdim o zaman. Ya da son dönem Asya sinemasının hâlâ heyecan veren yegâne ismi Bong Joon- Ho’nun boğazlara düğümlenen noir’ı Ana’yı (Madeo, 2009). Tabii bunca harika film dışarıdayken listedeki bazı filmlerin varlığını savunmak kolay değil ama deli gönül… Mesela Made in Hong Kong listede var çünkü bence Fruit Chan’ın absürd aksiyon filmi, memleketlisi John Woo’nun tüm sinemasını döver. Imamura’nın Altın Palmiyeli Yılan Balığı’nı (Unagi, 1997) değil Black Rain’ini seçtim çünkü atom bombasının gerçekliğini bu kadar sert anlatan başka film gelmedi dünyaya. Eksiğiyle fazlasıyla, Hou Hsiao-Hsien’in sessizliğin epiği Acılar Kenti’nden Jia Zhangke’nin postmodern huzursuzluğun portresini çizdiği Durgun Yaşam’a, beni heyecanla dolduran bir liste karşınızdaki.

Doğu Asya’nın Büyüsü
HAMİT ÖZONUR

1. Acılar Kenti (Beiqíng Chéngshì, 1989)
YÖN: HOU HSIAO-HSIEN
2. Black Rain (Kuroi Ame, 1989)
YÖN: SHÔHEI IMAMURA
3. Kırmızı Fenerler (Da Hong Deng Long Gao Gao Gua, 1991)
YÖN: ZHANG YIMOU
4. Rebels of the Neon God (Qing Shao Nian Nuo Zha, 1992)
YÖN: TSAI MING-LIANG
5. Elveda Cariyem (Ba Wang Bie Ji, 1993)
YÖN: CHEN KAIGE
6. Made in Hong Kong (Heung Gong Jai Jo, 1997)
YÖN: FRUIT CHAN
7. Peppermint Candy (Bakha Satang, 1999)
YÖN: LEE CHANG-DONG
8. Aşk Zamanı (Faa Yeung Nin Wa, 2000)
YÖN: WONG KAR-WAI
9. Bir, İki (Yi Yi, 2000)
YÖN: EDWARD YANG
10. Cinayet Günlüğü (Salinui Chueok, 2003)
YÖN: BONG JOON-HO
11. Kimse Fark Etmiyor (Daremo Shirana, 2004)
YÖN: HIROKAZU KOREEDA
12. Durgun Yaşam (San Xia Haoren, 2006)
YÖN: JIA ZHANGKE

Paylaş